Báo Pháp dành nhiều chú ý cho chủ đề nước Nga. Le Monde hôm 29/1 có bài xã luận "Ukraine: Putin và chính sách của điều tồi tệ nhất", bình luận về thái độ cần phải có của Phương Tây trước khả năng "chiến tranh có thể bùng nổ tại miền Tây của Châu Âu" do lập trường ngày càng cứng rắn hơn của nước Nga.
Cũng trong số báo này có bài phân tích đáng chú ý: "Học thuyết quân sự mới của Nga và thuyết âm mưu", ghi nhận nỗi ám ảnh về mối đe dọa Phương Tây khiến chính quyền Nga gia tăng các biện pháp đối đầu, chống lại mọi hoạt động mà họ cho là đối lập.
Phân tích của thông tín viên Le Monde tại Moscow nhắc trước hết đến học thuyết quốc phòng mới, hay "Sách trắng Quốc phòng" của Nga vừa được công bố. Chính quyền Moscow khẳng định nỗi lo ngại chế độ bị lật đổ, như phát biểu của người phát ngôn điện Kremlin trên tờ Argumenti i Fakty, ngày 20/1.
Theo phóng viên Le Monde, hành động cụ thể để đối phó với lo sợ trên là việc các nghị sĩ Nga bước đầu thông qua một dự luật cho phép phong tỏa các cổ phiếu và tài sản của bất cứ tổ chức nước ngoài nào được xếp vào loại không được hoan nghênh, thậm chí cản trở họ giao thiệp với báo giới, một khi các tổ chức này bị nghi ngờ là phát tán các tư tưởng không được chính thống.
Dự luật này được coi là tập hai của điều luật buộc hàng loạt tổ chức phi chính phủ Nga phải khai nhận là các nhân viên ngoại quốc năm 2012. "Nhân viên ngoại quốc" là một cụm từ vốn dùng để chỉ những người bị tình nghi làm gián điệp cho nước ngoài dưới chế độ Liên Xô trước đây.
Trong dự luật mới nhắm vào các tổ chức dân sự nói trên có đoạn: "Xung đột chính trị bên trong, xung đột quân sự và xung đột quốc tế, ngày càng lôi cuốn nhiều quốc gia trong thời gian gần đây, các tổ chức hủy diệt đã được lập ra trên lãnh thổ các nước này, Các tổ chức đó phát tán những tư tưởng khủng bố, cực đoan và dân tộc chủ nghĩa".
Cho dù không nhắc tới các cuộc cách mạng màu, nhưng xuất phát điểm của dự thảo nói trên không phải là các tổ chức khủng bố như mô tả ở trên, mà chính là nỗi lo hãi các phong trào đối lập phát triển tại Nga.
Nhìn đâu cũng thấy kẻ thù
Điểm đặc biệt trong "học thuyết quốc phòng mới" của Nga khiến các lãnh đạo Phương Tây lo ngại là chính quyền đang nhắm vào một kẻ thù bên trong, đặc biệt trên phương diện truyền thông. Thuyết an ninh Nga lên án ảnh hưởng của truyền thông khiến giới trẻ xa rời truyền thống, và tố cáo điều mà họ gọi là đội quân nằm vùng của Phương Tây tại Nga.
Lập trường đối kháng với Phương Tây, coi những người đối lập trong nước là kẻ thù, của chính quyền Putin vừa có thêm một lực lượng ủng hộ mới. Một phong trào chống Maidan, do chủ tịch câu lạc bộ môtô Loups, một bạn thân của Tổng thống Putin, bắt đầu khởi sự ngày 15/1.
Những người tham gia phong trào này sẵn sàng xuống đường để ngăn cản mọi cuộc tập hợp ủng hộ nhà đối lập Alexei Navalny, vừa bị kết án tù treo 3 năm rưỡi hồi cuối năm 2014.
Cũng trong hồ sơ nước Nga, Le Monde còn có bài "Moscow cáo buộc phương Tây ‘‘lên cơn chống Nga". Để mô tả nỗi ảm ảnh về âm mưu lật đổ chế độ từ bên ngoài khiến truyền thống chính thức Nga nhìn đâu cũng thấy kẻ thù.
Le Monde dẫn lại hàng tít trang nhất trên nhật báo Komsomolskaia Pravda, vài ngày sau vụ khủng bố Charlie Hebdo: "Tấn công khủng bố (tại Paris) phải chăng do Hoa Kỳ đạo diễn?". Le Monde cho biết thêm, ngày 27/1 vừa qua, nhà đối lập Nga Alexei Navalny kêu gọi dân chúng thủ đô tham gia cuộc tuần hành ôn hòa chống khủng hoảng ngày 1/3 tới, lên án chính quyền đang đưa nước Nga vào khó khăn.
Bài Điện Kremlin tung chương trình chống khủng hoảng, đúng vào lúc Nga khó huy động vốn trên Les Echos ghi nhận việc Moscow gấp rút đưa ra chương trình chống khủng hoảng, với 60 biện pháp nhằm trấn an dư luận trong nước, sau khi bị công ty thẩm định tài chính Standard&Poor’s đánh tụt hạng.
TRỌNG THÀNH
